Column Bert van Ruitenbeek

Het is lente, en ons land kleurt... bruin

Deze week verschenen er meerdere verhalen (Trouw, Financieel Dagblad, Follow the Money) over de invloedrijke lobby vanuit de agrochemie om hun verdienmodel overeind te houden en de urgente verduurzaming van de landbouw en met name de Europese Farm to Fork plannen te frustreren. Voor de bedrijven die tientallen miljarden omzetten in de verkoop van landbouwgif, zijn wat miljoenen om lobby te bedrijven in Brussel, Den Haag en andere plaatsen waar beleid wordt gemaakt, een schijntje. Deze bedrijven weten doorgaans goed onder de radar te blijven, maar dankzij goed onderzoekspeurwerk en een rapport van Corporate Europe Observatory (CEO) kwam deze week de strategie van lobbygroep CropLife naar buiten. Met ook een discutabele rol voor de Wageningen Universiteit die achterliggende data en betalingen door CropLife voor een onderzoeksopdracht niet wil prijsgeven.

Terwijl neuroloog Bas Bloem onvermoeibaar het land doortrekt om de directe relatie te tonen tussen gebieden met veel inzet van bestrijdingsmiddelen en een scherpe toename van de ziekte van Parkinson (zelfs dat lijkt onze politici niet echt wakker te schudden), zijn de gevolgen van onze verslaving aan landbouwgif en een overmaat aan kunstmest breed en verstrekkend. Deze week bleek uit een Europees overzicht dat Nederland een flater slaat als het gaat om de kwaliteit van ons oppervlaktewater. We bungelen helemaal onderaan het lijstje. Slechts 1% van ons oppervlaktewater is kwalitatief voldoende. Overal kampen we met problemen die voortkomen uit overbemesting en het gebruik van bestrijdingsmiddelen. Eerder mochten al vernemen hoe drastisch onze biodiversiteit wat betreft insecten en wilde planten achteruit holt en daarmee de veerkracht van onze ecosystemen aantast.

Gisterenavond was ik bij een bijeenkomst van de Indiase goeroe Sadhguru, die met een wereldreis bezig is om aandacht te vragen voor onze omgang met onze bodems- Save Soils- en met een schat aan wetenschappelijk bewijs en steun van VN organisaties aandacht vraagt voor de 'verzanding' van onze bodems en de noodzaak om deze trend te keren. Anders zullen vreselijke hongersnoden over enkele decennia het einde van onze beschaving inluiden. Bedekte, levende bodems met voldoende organische stof kunnen de klimaatverandering en waterschaarste keren, was zijn boodschap. De bodem is het grootste levende ecosysteem op aarde, we komen er uit voort en we gaan er weer in op.

De pesticiden lobby en in hun kielzog de aanjagers van de intensieve veehouderij doen juist voorkomen alsof we door in te zetten op verduurzaming onze voedselzekerheid op het spel zetten. Ze voelen met de oorlog in de Oekraïne een nieuw momentum om op angsten in te spelen voor voedseltekorten. Je moet maar durven. Juist de enorme afhankelijkheid van kunstmest en veevoer zou nog meer reden moeten zijn om ons voedselsysteem richting meer plantaardig en biologisch te laten kantelen. Juist veevoer verdringt het verbouwen van voedsel voor mensen. Ondertussen heeft de lobby ook de Franse president Macron bereikt die oproept de duurzaamheidsplannen in de ijskast te zetten. Maar zonder levende bodems, zonder biodiversiteit, zonder schoon water storten ecosystemen in en valt er geen voedsel meer te produceren. Dit is een ramp in slow motion. Het is te zot voor woorden dat een oude man op een motor daarvoor door de wereld moet trekken om ons wakker te schudden.

Maar wie hoort deze boodschap, wie ziet het, wie komt in actie? Het is lente, ons land kleurt... bruin zoals op deze foto. We spuiten rustig door - hier met Roundup - gewoon omdat de toelating dankzij een intensieve lobby - en ondanks de kwalificatie van de WHO dat Roundup mogelijk kankerverwekkend is - weer tot uitstel van een verbod heeft geleid.

Bruin land na bespuiting met Roundup

De bio sector moet knokken wat ze kan voor uitvoering van de Farm to Fork strategie om pesticiden en kunstmest drastisch te verminderen en biologische landbouw te laten toenemen. Sadhguru gaf het in een bomvolle RAI zaal goed aan ‘Willen wij een verantwoordelijke generatie zijn die nog toekomstperspectief biedt voor de ongeborenen? We moeten onze politici overtuigen om verantwoordelijkheid te nemen’ Minister Staghouwer van LNV en Eurocommissaris Timmermans moeten nu hun rug recht houden. Wij moeten erover praten met onze vrienden en familie. 'No soil, no food'. Een schone taak voor de bio-beweging en ieder van ons om hierin leiderschap te tonen.

Bert van Ruitenbeek, directeur Stichting Demeter
Demeter is het kwaliteitskeurmerk voor biodynamische landbouw en voeding


Publicatiedatum:



Ook onze nieuwsbrief ontvangen? | Klik hier


Ander nieuws uit deze sector:


Schrijf je in voor onze dagelijkse nieuwsbrief om al het laatste nieuws direct per e-mail te ontvangen!

Inschrijven Ik ben al ingeschreven