In Limburg staat de ontwikkeling van de biologische landbouw nadrukkelijk op de agenda, stelt BioLogisch Limburg. Zowel vanuit de sector als vanuit de politiek groeit de aandacht voor de rol die biologisch kan spelen in de landbouwtransitie. Het netwerk van biologische ondernemers in Limburg zet zich hier actief voor in.
© BioLogisch Limburg
In samenwerking met de Limburgse Land- en Tuinbouwbond (LLTB) wil de vereniging van Limburgse bioboeren kennis delen, kansen zichtbaar maken en bijdragen aan een sterke, toekomstbestendige landbouwsector voor alle boeren in de provincie. BioLogisch Limburg richt zich daarbij op de (toekomstige) bio-ondernemers. De LLTB ziet dit als een van de mogelijke routes binnen een toekomstgerichte landbouw.
Bioboeren met elkaar verbinden
BioLogisch Limburg is opgericht om de belangen van bioboeren te behartigen, hen met elkaar te verbinden en het gesprek met overheid, ketenpartijen en maatschappelijke organisaties te voeren. De vereniging fungeert als platform waar praktijkervaring, innovatie en beleidsontwikkeling samenkomen.
Judith Deusings, Gerard Kemper, Ellen Mertens en Susanne Görtz vormen het bestuur van BioLogisch Limburg. Görtz, ook LLTB-hoofdbestuurder, is adviserend bestuurslid. De bestuursleden zijn overtuigd van de voordelen en kansen van de biologische landbouw en passen dit ook toe op hun eigen bedrijf.
Voorbeelden van samenwerking in bio-sector
Gerard Kemper heeft een biologisch melkveebedrijf en werkt intensief samen met een bio-akkerbouwer. Op het tuinbouwbedrijf van de familie Peeters-Mertens worden biologische groenten geteeld, zoals prei, Chinese kool en tuinbonen. Judith Deusings heeft naast haar baan bij de Vlaamse overheid een biologisch gemengd bedrijf.
Een bewuste keuze voor het bestuur. Deusings, de voorzitter van de vereniging, ziet de biologische sector nadrukkelijk als onderdeel van het bredere landbouwsysteem: "Biologische landbouw is geen niche, maar een integraal duurzaam systeem. Het laat zien hoe je in de praktijk invulling kunt geven aan de doelen waar de hele sector voor staat: bouwen aan bodemgezondheid, produceren met oog voor mens en omgeving en samenwerken met de natuur."
Actieplan
Eind 2024 rondde BioLogisch Limburg een actieplan af dat is gericht op de provincie. Hierin doet de vereniging concrete voorstellen om de biologische landbouw te bestendigen en verdere groei mogelijk te maken. Dat plan komt op een moment dat ook de politiek zich over het onderwerp buigt.
In juni 2025 namen Provinciale Staten een motie aan om te laten onderzoeken hoe de biologische landbouw in Limburg kan worden versterkt. Daarnaast gaf de provincie opdracht voor een adviesrapport over de stimulering van biologische landbouw. Inmiddels heeft ze aangekondigd voor de zomer met een stimuleringspakket te komen.
Waardevolle stappen
De eerste contouren van dat pakket zijn bekend: meer biologische producten in de provinciale catering, een publiekscampagne over biologische landbouw en ondersteuning voor ondernemers die willen omschakelen, bijvoorbeeld via kennisontwikkeling. Dit zijn waardevolle stappen, stelt BioLogisch Limburg. Maar de provincie kan volgens haar nog verder gaan.
De vereniging pleit ervoor om biologische landbouw expliciet te erkennen als een belangrijk onderdeel van de landbouwtransitie. "Het systeem heeft van nature een hoog duurzaamheidsgehalte en is volledig geborgd via Europese regelgeving. Daarmee vormt het een inspirerend praktijkvoorbeeld voor verdere verduurzaming van de hele sector", benadrukt voorzitter Deusings.
BioLogisch Limburg stelt voor om deze erkenning structureel door te vertalen naar verschillende beleidsterreinen. Daarbij denkt ze bijvoorbeeld aan pacht- en grondbeleid, provinciaal inkoop- en cateringbeleid, omgevings- en milieubeleid en ook aan ondersteuning van bedrijven in omschakeling.
Intentieverklaring
Een voorbeeld uit de regio is Noord-Brabant. Die provincie ondertekende een intentieverklaring voor biologische en lokale catering en nodigt andere overheden en bedrijven uit om aan te sluiten. Een vergelijkbare aanpak zou ook in Limburg kunnen zorgen voor een sterkere regionale afzetmarkt. Biologische landbouw levert maatschappelijke en ecologische baten op, van biodiversiteit en bodemkwaliteit tot waterbeheer en gezonde voeding. Volgens BioLogisch Limburg worden die voordelen nu vooral bekostigd via de marktprijs van biologische producten. "Dat maakt producten duurder en kan de toegankelijkheid beperken."
Daarom pleit de vereniging voor gerichte overheidsinvesteringen en instrumenten die deze publieke waarde erkennen en belonen. Denk aan aanvullende ondersteuning binnen het GLB, bijvoorbeeld via een hogere eco-premie voor bedrijven die aantoonbaar volgens biologische normen werken en onder toezicht staan van SKAL.
Van losse bouwstenen naar uitgewerkte routekaart
De komende periode moet duidelijk worden hoe het provinciale stimuleringspakket eruit gaat zien. BioLogisch Limburg wil daarover in gesprek blijven met overheid, ketenpartijen en collega-boeren. Het actieplan kan daarbij als leidraad dienen.
Deusings: "Tegelijkertijd beseffen wij dat dit actieplan nog geen volledig uitgewerkt uitvoeringsprogramma is en dat de thema's nu vooral in losse bouwstenen worden aangereikt. Wij nodigen de provincie uit om samen met ons, de LLTB en andere betrokken partners hieraan verder te werken. Zo kan dit plan uitgroeien tot een samenhangende routekaart die de weg wijst naar een structurele groei van de biologische landbouw in Limburg."
Bronnen: BioLogisch Limburg en de LLTB