Afgelopen week zijn in Nederland meerdere nieuwe uitbraken van vogelgriep vastgesteld, zowel bij pluimveehouders als bij wilde vogels. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) voert op alle besmette locaties maatregelen uit om verdere verspreiding te voorkomen.
© Monticelllo | Dreamstime
In Bornerbroek (Overijssel) zijn circa 70.000 vleeskuikenouderdieren geruimd nadat vogelgriep werd vastgesteld. Rondom het bedrijf liggen 33 andere pluimveebedrijven binnen de 10-kilometerzone, waarvoor een vervoersverbod geldt. In Dalen (Drenthe) is vogelgriep vastgesteld op een leghennenbedrijf met 15.000 kippen. Ook hier geldt een vervoersverbod in de hele 10-kilometerzone.
Genetische of educatieve waarde
Bij een dierhandel in Wadenoijen (Gelderland) werden circa 325 vogels besmet verklaard. Omdat sommige vogels een hoge genetische of educatieve waarde hebben, worden niet alle vogels geruimd; deze worden apart gehouden en later opnieuw getest. In Alphen aan den Rijn (Zuid-Holland) op een kinderboerderij werden 73 vogels besmet bevonden. Van de 26 kippen van een zeldzaam ras wordt afgezien van ruimen. In beide gevallen geldt een vervoersverbod voor de 10-kilometerzones rondom de locaties.
Ook in het grensgebied met Duitsland (Kranenburg, Nordrhein-Westfalen) werd vogelgriep vastgesteld op een kalkoenenbedrijf. Een deel van de Duitse beperkingszone valt op Nederlands grondgebied. In de 10-kilometerzone liggen vijf Nederlandse pluimveebedrijven, waarvoor eveneens een vervoersverbod geldt.
Bij onze zuiderburen werd ook een besmetting geconstateerd: in Deerlijk (West-Vlaanderen, België) is vogelgriep H5 vastgesteld op een pluimveebedrijf. Het aanwezige pluimvee wordt geruimd en binnen een 10-kilometerzone geldt een afschermplicht. FAVV-woordvoerster Hélène Bonte: "Het FAVV raadt sterk aan om je dieren zoveel mogelijk te beschermen door de kippenren of volière af te schermen van wilde vogels."
Ook bij vogels in het wild
Niet alleen bij commercieel gehouden vogels werd het virus aangetroffen, maar ook bij vogels in het wild. In Kristalbad (tussen Enschede en Hengelo) en in de Doorbraak (bij Bornerbroek) zijn vogels positief getest door het Dutch Wildlife Health Centre. Bezoekers wordt gevraagd afstand te houden van vogels, geen zieke of dode vogels aan te raken, hun hond aan te lijnen, en contact met het water te vermijden.
Verder werd ook een opvallende vondst gedaan bij een melkveebedrijf in Noardeast-Fryslân. Daar werden vijf koeien aangetroffen met antistoffen tegen het vogelgriepvirus H5N1. Demissionair minister Wiersma verklaarde: "Nu blijkt, en dat is nieuwe informatie, dat bij vijf verschillende koeien antistoffen zijn gevonden." Er is momenteel geen actief virus aanwezig op het bedrijf en alle mensen die in contact kwamen met de dieren testten negatief. Het is voor het eerst in Europa dat antistoffen tegen vogelgriep bij melkvee zijn aangetroffen.
Ophokplicht
Landelijke maatregelen gelden sinds 16 oktober 2025: commerciële vogels moeten worden opgehokt en niet-commerciële risicovogels afgeschermd. Sinds 26 november 2025 geldt een aangescherpt bezoekverbod voor vogelverblijfplaatsen, en sinds 3 december 2025 een verbod op vogel-evenementen waar vogels worden samengebracht. De NVWA voert daarnaast traceringsonderzoek uit naar risicovolle contacten en meldt aanvullende maatregelen via pers- en online-kanalen van het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN).