Automatisch melken en weidegang hoeven elkaar niet in de weg te zitten, mits keuzes bewust worden gemaakt en passen bij het bedrijf en de ondernemer. Dat blijkt uit nieuw onderzoek van het project Robot & Weiden? Voor Elkaar!, waarvan de resultaten op 21 januari werden gepresenteerd tijdens een landelijk webinar.
© Robot & Weiden? Voor Elkaar!
Op basis van een landelijke enquête onder melkveehouders en diepte-interviews met veehouders en erfbetreders onderscheidt het onderzoek drie typen robotbedrijven: overtuigde opstallers, overtuigde beweiders en een tussengroep. Elke groep kent eigen afwegingen, kansen en knelpunten.
Persoonlijke motivatie en imago van sector
"Geld is belangrijk, maar zelden doorslaggevend. Persoonlijke motivatie en het imago van de sector blijken minstens zo bepalend voor de keuze om wel of niet te weiden met een melkrobot," stelt het onderzoek. De bedrijfsopzet en keuzes rondom weiden sluiten vaak aan bij die motivatie van de veehouder.
Veelgenoemde obstakels zijn extreem weer, arbeidsdruk, schommelingen in grasaanbod en onzekerheid over robotbenutting. Ook regelgeving en controles rondom weide-uren, mest en derogatie worden als remmend ervaren.
Ook duidelijke kansen
Tegelijkertijd zien veehouders ook duidelijke kansen, zoals een beter imago, premies of subsidies voor weidegang, verbeterde diergezondheid en -welzijn, en meer arbeidsplezier. Veel veehouders willen bovendien zelf graag dat er geweid wordt.
De voordelen en uitdagingen verschillen per hoeveelheid weide-uren: bedrijven met 720 tot 1000 uur weidegang profiteren vooral van het imago, subsidies, een betere diergezondheid en een verminderde behoefte aan eiwitrijke voedermiddelen. Bij meer dan 1000 uur weidegang zijn vooral het imago, het arbeidsplezier en de persoonlijke wens van de veehouder om te weiden bepalend.
Belangrijkste belemmeringen
De belangrijkste belemmeringen blijven de extra arbeid, een lagere melkproductie dan bij voeren op stal, de controle op weidemelk en schommelingen in de kwaliteit van het gras.
Uit de interviews blijkt dat persoonlijke motivatie doorslaggevend is. Aanpassingen aan stal en erf, koe-selectie, routing en kavelpaden zijn belangrijk. Ook arbeidsbesparende maatregelen zoals draadloos weiden en een slimme indeling van voer- en grasgangen helpen. Startende robotweiders wordt aangeraden de eerste jaren vooral uit te proberen en ervaring op te bouwen, en te leren van andere bedrijven.
Een compacte factsheet met de uitkomsten is online beschikbaar. De factsheet is bedoeld voor melkveehouders, adviseurs en erfbetreders die zich bezighouden met de combinatie van robotmelken en weidegang. Het project Robot & Weiden? Voor Elkaar! is praktijkgericht en brengt melkveehouders, sectorpartijen, onderwijs en onderzoek samen om toekomstbestendige combinaties van automatisch melken en weidegang te ontwikkelen en kennis te delen.