In Beieren is vraag naar biomelk maar niet altijd uit de regio

Jarenlang hebben de Duitse zuivelfabrieken afgeremd, nu nemen ze weer nieuwe bioproducenten als leveranciers op, ook al gaat het slechts om enkele. Want de vraag naar biologische melk stijgt. Desondanks staan er in de supermarkt ook veel biologische melkproducten uit het buitenland. Niet alleen, maar ook vanwege corona kopen de consumenten meer regionale producten en bioproducten. Dat geldt ook voor zuivelproducten, de zuivelfabrieken doen goede zaken. Echter: terwijl er nog steeds Beierse producenten die over willen stappen van conventioneel naar bio af worden gewezen, verwerken Beierse zuivelfabrieken circa 20 procent biologische melk uit het buitenland of uit andere Duitse deelstaten. 

Corona-effect op de Duitse melkmarkt
De zuivelfabrieken in Duitsland hadden in maart 2020 circa 22 procent meer biomelk geproduceerd dan in het jaar daarvoor, meldt Rüdiger Brügmann van het coördinatiecentrum biomelk bij de teeltvereniging Bioland. "De consumenten hadden in de supermarkten de keuze en konden voor bioproducten kiezen. In kantines of restaurants kunnen ze deze keuze niet maken." De stijging van de vraag houdt vanwege het corona-effect aan. Omdat biomelk overwegend in de levensmiddelenhandel verkocht wordt, is de branche nauwelijks getroffen door de horecasluiting.

Zuivelfabrieken kopen ook in het buitenland biomelk in
Beieren is in Duitsland nog steeds deelstaat nummer één als het om melkproductie gaat. De zelfverzorgingsgraad ligt op 175 procent. De zuivelfabrieken nemen hun grondstof echter niet alleen van Beierse producenten af, of het nou gaat om conventionele of biomelk. Er wordt ook rauwe melk verwerkt uit Baden-Württemberg, Hessen, Thüringen, Sachsen, Oostenrijk, Tsjechië of Polen. "De zuivelfabriek Goldsteig in Cham verwerkt jaarlijks 150 miljoen kilogram melk uit het nabijgelegen Böhmen in Tsjechië en de zuivelfabriek Berchtesgadener Land in Piding koopt ook melk in Oostenrijk in", zegt Hans-Jürgen Seufferlein van de vereniging van Beierse melkproducenten.

Verschillende prijzen
Ook bij biomelk is Beieren een importland: vooral uit Oostenrijk, Denemarken en Frankrijk. Naar schatting van de melkproducentenvereniging kopen de Beierse zuivelfabrieken circa 20 procent van hun biologische rauwe melk in het buitenland in. Geen wonder, meent Hans-Jürgen Seufferlein: "De Beierse producenten krijgen voor de biomelk momenteel rond de 49 cent netto, aan de Oostenrijkers wordt bijvoorbeeld slechts 44 cent uitbetaald."

Bij privézuivelfabrieken wordt daarom deels onderscheid gemaakt bij de uitbetalingsprijzen, dat wil zeggen dat de producenten uit Oostenrijk minder krijgen. Bij de coöperatieve zuivelfabriek Berchtesgadener Land in Piding echter niet. Daar luidt het: "Tussen Duitsland en Oostenrijk wordt bij de melkprijs geen onderscheid gemaakt." 

Biomelk in de supermarktschappen
Melk die in een Beierse zuivelfabriek verwerkt wordt, om het even waar deze melk vandaan komt, wordt met de herkomst 'BY' gekenmerkt en staat dan als Beiers zuivelproduct in de schappen van de levensmiddelenhandel. Daar staat echter ook veel biomelk met de herkomst 'AT' - geleverd door Oostenrijkse zuivelfabrieken. Hans Jürgen Seufferlein van de vereniging van Beierse melkproducenten: "Men vindt in het zuiden van Bayern bij Penny, Rewe of Edeka geen biomelk van de eigen merken uit Duitsland en Bayern. Die komt uit Salzburg, uit Gmunden of van Berglandmilch, 'made in Austria'. Er is in de afgelopen jaren echter iets verbeterd: Aldi heeft nu in Bayern geen bioboter van Arla uit Denemarken meer in de schappen."

Slechts beperkte kansen voor nieuwe producenten
Dit waren de gemiddelde melkuitbetalingsprijzen van de Beierse zuivelfabrieken aan de producenten in november 2020: voor een liter conventioneel geproduceerde melk 34,5 cent netto, voor biomelk 49,2 cent.

Omdat biomelk dus goed betaald wordt en de extra kosten voor biovoer, een uitloopruimte en meer plaats in de stal zich lijken te lonen voor de producenten, wilden veel producenten in de afgelopen jaren overstappen op biologische productie. Maar de zuivelfabrieken remden dit af en doen dit deels nog steeds.

Enkele telers die voorbarig met hun bedrijf overstapten op biologische productie zonder afspraken c.q. contract met een zuivelfabriek moeten daarom hun biomelk nog steeds als conventionele melk tegen lagere prijzen verkopen.

Sinds bijna vijftig jaar biomelk uit het Berchtesgadener Land
Reeds sinds 1973 verwerkt de coöperatieve zuivelfabriek Berchtesgadener Land in Piding melk van biobedrijven. Inmiddels is van de in totaal circa 1.700 aangesloten producenten één derde deel bioproducent. Het grootste deel van de biobedrijven ligt in Oberbayern tussen Watzmann en Zugspitze, bijna 100 bedrijven zijn in Oostenrijk gevestigd. In Piding worden twee soorten biomelk verwerkt: van 454 Naturland-bedrijven en van 101 Demeter-bedrijven.

Bioproducenten op de wachtlijst
Het aantal Naturland-bedrijven is in het afgelopen jaar hetzelfde gebleven; aangezien enkele bedrijven gestopt zijn, werd datzelfde aantal weer nieuw toegelaten. Momenteel staan er echter meer dan vijftig producenten op de wachtlijst die over willen stappen van conventionele naar biologische productie.

In 2021 worden er vermoedelijk slechts enkele Naturland-bedrijven nieuw toegelaten. De zuivelfabriek in Piding is aantrekkelijk voor producenten, want ze betaalt bovengemiddelde prijzen: voor Naturlandmelk momenteel 51 cent per liter.

Gezocht: Demeter-melk
Voor Demeter-bedrijven is er geen wachtlijst, in tegendeel: de zuivelfabriek in Piding is actief op zoek naar Demetermelk. In 2020 werden er twintig producenten nieuw toegelaten en men zoekt er nog meer.

De uitbetalingsprijs voor Demetermelk is aantrekkelijk, momenteel 53 cent per liter, maar ook de eisen zijn hoog, want Demeter is de biovereniging met de strengste voorschriften. Voorgeschreven zijn weidehouding, het voeren van vers gras in de zomer en wintervoedering met hooi, het gebruik van zogenaamde preparaten zoals bijvoorbeeld bergkristalpoeder ter gewasversterking en Demeter-koeien moeten hun hoorns behouden.

Gezocht: "Bijzondere" biomelk
Ook de zuivelfabriek Allgäu Milch Käse in Kimratshofen verwerkt steeds meer biomelkl. In 2010 wat het nog slechts 6 procent van de totale hoeveelheid melk, in 2020 steeg de hoeveelheid naar 32 procent.

Momenteel is er geen wachtlijst voor nieuwe bioleveranciers. Men zoekt in het bijzonder naar biologische hooimelkleveranciers. Voor hooimelk mogen de koeien niet met kuilvoer gevoerd worden. Een trend die velen in de branche bevestigen: vooral 'bijzondere' biomelk laat zich goed verkopen. Naast hooimelk is dat ook melk van bedrijven met zogenaamde koegebonden kalveropfok. Daar mogen de kalveren enkele weken bij de moeder blijven en aan de uiers drinken.

Zuivelfabrieken zijn "voorzichtig optimistisch"
Bij de overkoepelende organisatie van Beierse zuivelfabrieken milch.bayern kijkt men wat betreft het thema biomelk optimistisch naar de toekomst. Men waarschuwt echter wel om voorzichtig te zijn, want de biomarkt is snel verzadigd en dan zouden de prijzen dalen. Eenentwintig zuivelfabrieken in Bayern verwerken biomelk en zijn volgens woordvoerder Susanne Glasmann bereid om weer meer biomelk aan te nemen. Men moet echter goed in de gaten houden hoe lang het corona-effect aanhoudt: "Zodra de pandemie bestreden is geven de consumenten hun geld misschien weer meer uit aan reizen en andere dingen in plaats van aan hoogwaardige levensmiddelen."

Bron: BR24  


Publicatiedatum:



Ook onze nieuwsbrief ontvangen? | Klik hier


Ander nieuws uit deze sector:


© BioJournaal.nl 2021

Schrijf je in voor onze dagelijkse nieuwsbrief om al het laatste nieuws direct per e-mail te ontvangen!

Inschrijven Ik ben al ingeschreven